ලංකාවේ ගොවියන්ගේ වී විකුණා ගැනීම විශාල ප්රශ්නයක් වී තිබේ. ඔවුන් රුපියල් 150ක් වත් බලාපොරොත්තුවද දැනට වෙළඳපොළේ ඔවුන්ට ලැබෙන්නේ රුපියල් 80 ක් 90 පමණ වන බව පෙනේ.
මෙයට විසඳුමක් ලබා දිය හැක්කේ රජයට පමණි.
රුපියල් එකසිය පනහට වී මිලට ගත්තොත් සහල් කුමන මිලකට වෙළඳපොළට ලබා දිය හැකිද යන්න මුලින් සොයා බැලිය යුතුය. වී කිලෝ 100ක් සහල් කලහොත් සහල් ලැබෙන්නේ කිලෝ හැටපහක් පමණය. ඒ කියන්නේ වෙනත් වියදම් කිසිවක් ගණන් නොගත්තත් එකසිය පනහට මිලට ගත්තොත් සහල් කිලෝ එකක් (150×100)÷65 = 230 විය යුතුය. ලංකාවේ මේ දිනවල නාඩු සහල් කිලෝ එකක මිලත් මෙයට කිට්ටුය.
ගොවියන්ට වී වලට රුපියල් 120 ගණනේ ලබා දුන්නොත් සහල් කිලෝ එකක් රුපියල් 185 කට වැටෙන පරිදි ලබා දුන්න හැක.
මෙයට අමතරව වී සහල් බවට පත්කරද්දී පහත සඳහන් අමතර නිෂ්පාදන ලැබේ.
1.දහයියා- වී බරින් සියයට විස්සක් පමණ වන මෙය ගෙවල්වල ඉන්ධනයක් වශයෙන් සහ පොහොර ලෙස පාවිච්චි කළ හැක.
2. සහල් ඇටය වටෙන් තිබෙන දුඹුරු පොත්ත- වී බරින් සියයට අටක් පමණ වන මෙම bran බොහෝ ගුණවත් කෑමක් වන අතර නොයෙකුත් ප්රයෝජන තිබේ.
3. හූසල්- හූසල් බත් කෑමට හෝ පිටි කර ගැනීමට පුළුවන් වන අතර මධ්යසාර පිරීමටද පාවිච්චි කරන්නට පුළුවන.
මම යෝජනා කරන්නේ ගොවියන්ට දැන් විකුණා ගැනීමට බැරිව තිබෙන වී ඒ කිට්ටුව තියෙන ගම්වල ( ප්රවාහන වියදම අඩුම වන පරිදි) අස්වැසුම ලබාදෙන පවුල් වලට ඔවුන්ගේ අස්වැසුම වටිනාකමින් 25% ක වටිනාකමට ලබාදීමයි. මසකට රුපියල් 17500 අස්වැසුම ලැබෙන පවුලකට 7500 වී වලින් ලබාදිය හැක. එවිට වී කිලෝ හැටක් පමණ ලැබේ. දවසකට මෙය සහල් කිලෝ 1.3 ක් වෙයි. පවුලේ ප්රධාන ආහාරය ඒ මගින් විසඳා ගැනීමට හැකි වෙයි. මෙයට අමතරව අතුරුපල වෙනත් ප්රයෝජනවත් වැඩකට යොදා ගැනීමට පුළුවන.
මෙයින් ගොවියන්ට ද ලොකු ප්රයෝජනයක් ලැබෙන අතර අස්වැසුම සහනාධාර ලබන්නන්ටද අඩු මිලට සහල් ලැබීමෙන් ලොකු ප්රයෝජනයක් ඇතිවේ.
එලෙසම රජයට ද මෙම ්යාපෘතියෙන් ම පහත් සඳහන් වාසි ලබා ගැනීමට පුළුවන.
1. මෙය පහසුවෙන් කුඩා ප්රදේශය කින් සිදුකර අඩුපාඩු නිරීක්ෂණය කර දියුණු කර ගැනීමට පුළුවන් නිසා නියම ව්යාපෘතියකින් පටන් ගැනීමට පුළුවන.
2. දිනපතා පාහේ සිදුවන ගොවියන්ගේ විරෝධතා අවසන් කරගත හැක.
3. එවැනි ව්යාපෘතියකින් අස්වැසුම ලාභීන්ට ද යහපතක් සිදුවන අතර එම ගම්වල කුඩා වීමෝල් හිමියන්ටද අමතර ආදායමක් ලැබේ.
4. සහල් බ්රැන් යොදාගෙන අග්ගලා යනාදිය සාදා ගැනීමෙන් අස්වැසුම් පවුල්වලට ගුණයෙන් පිරි අතුරුපස සාදා ගැනීමටත් ගමේ වෙනත් අයට විකිණීමටත් පුළුවන.
